Türkiye’de Uyuşturucu Kullanıcı Pazarının Geçiş Noktası Van
<input type="image" src="/webimage/1510580_10152328491573695_2080192032626272593_n.jpg" width="800" height="600" /></p>
14 Nisan 2014 tarihinde saat 20.00’de Van TV’de asrımızın en büyük cinayeti olan uyuşturucu zehirinin Van’da yaygınlaşması üzerine düzenlenen programın bir konuğu da Mazlumder Van Şube Başkanı Yakup Aslan idi. Canlı yayına gelen telefonlardan da Van’da uyuşturucunun ne kadar yaygınlaştığını anlamak mümkündü. Uyuşturucu geçmişiyle ilgili bilgilerin 4000’li yıllara dayandığını ve günümüzde uyuşturucu ticaretinin şu anda 400 milyar doların üzerinde bir ranta tekabül ettiğini vurgulayan Aslan, dünyada yakalanan uyuşturucunun önemli bir kısmının geçiş noktasının Van olduğunun anlaşıldığını ve sadece Türkiye’de yakalan 23 ton esrar, 10 ton eroin ve 77 kilo kokainin bile durumun ne kadar tehlikeli olduğunu göstermeye yettiğini vurguladı.
Konuşmacı ve canlı bağlantıların aralarında söz alan Yakup Aslan özetle şu konulara değindi:
“En çok uyuşturucu kullanan ülkelerin başında Diyarbakır, İstanbul, İzmir, Konya ve Van gibi şehirler gelmektedir. Son dönemde uyuşturucunun bu derece yaygınlaşması bazı ülkelerde devlet politikası olar uygulanması kuşkularını doğuruyor. Uyuşturucu kullananların önemli bir kısmı, özenti, “Bir defadan ne çıkar!” düşüncesiyle, zorlamayla veya sorunlarına çözüm olabileceği düşüncesiyle bu zehir batağına batmaktadır! Bu batağa batanlardan bazılarının madde bulabilmek için, kendi bedenlerini sattıklarına dair bilgiler var ve bu zehir adeta Van’ın her tarafını esir almış durumdadır. Yıkılmayı bekleyen ağır hasarlı binalar, devlet kurumları çevresi, harabeler, mezarlıklar kullanıcı mekânları haline getirilmiştir.
Kullanma sebepleri şu şekilde özetleniyor: Huzursuzluk, çevresi tarafından verilen abartılı özgürlük, ağır kuralcı ortamda yaşamak, ümitsizlik, bilgisizlik, merak, özenti.
Madde bağımlıları uyuşturucuyu seyyar satıcılardan, sabit satıcılardan genellikle peşin fiyata alıyorlar.
Gençler kesinlikle bu çevreden uzak durmalıdırlar. Bedava tekliflere kesinlikle yanaşmamalıdırlar. Uyuşturucu kesinlikle sorunları çözmez, sorun üretir ve kalıcı hale getirir.
Van’da Bölge Araştırma Hastanesinde AMATEM (Alkol ve Madde Bağımlılığı Tedavi ve Eğitim Merkezi) 15 Martta açılacaktı, henüz açılmadı. “Açılış yapacak bir yetkili bekliyoruz!” türünden bahanelerin arkasına sığınılıyor. Günde onlarca insanı bu zehir batağına çeken bir zihniyet varken, bütün bölgeye hizmet etmesi düşünülen 14 yataklı tedavi merkezi sadece göz boyama olur. Elbette tedavi merkezi olsun ve vicdanlı doktorların samimi çabaları orada insanları yeniden hayata döndürsün, ancak bununla birlikte bütün sahalarda yürütülecek seferberlikle insan kanından beslenen uyuşturucu baronların canavarlığına da artık son verilsin.
Tanıkların tamamının ifadelerinde bu zehire okuldan başladıkları gerçeği var. Başımızı kumdan çıkararak, tarihin en büyük vahşetine dur demeliyiz. Üniversite, güvenlik, devlet yetkilileri, STK’lar, diyanet, duyarlı insanlar ve çocukları bu batakta eriyen aileler elbirliğiyle, samimi bir şekilde bu canavarlığa karşı seferberlik başlatmalıdırlar.”
Türkiye’de Uyuşturucu Kullanıcı Pazarının Geçiş Noktası Van İli Örneği
Uyuşturucu madde kullanımı neredeyse insanlık tarihi kadar eskiye dayanmaktadır. Söz konusu maddeler insan sağlığına verdiği zararlar yanında aynı zamanda tıp sektöründe kullanımlarıyla da yararlı bir işlev görmüşlerdir. Tıpkı doktorun elinde hayat kurtaran neşterin şakinin elinde hayata son verebileceği bir fonksiyona sahiptir.
Özellikle son dönemde yaygınlaşan madde bağımlılığının gözle görülür derecede artış göstermesi bütün çevreleri endişelendirmektedir. Özellikle bunun bilinçlenme, bilgilenme merkezleri olan okul ve çevresine musallat olması da gençlik için öldürücü bir darbe niteliğindedir. Uyuşturucu kullanma yaşının 12-15 yaşa kadar düştüğü Van’da, ilköğretim okullarında, kolejlerde, üniversitelerde, çarşıda – pazarda, mezarlıklarda, sokakta satılan bu uyuşturucu maddeler, artık "Ülkenin Kanayan Yarası " duruma gelmiştir. Anneler - Babalar çocuklarını okula gönderirken tedirgin olmakta ve çocuklarının güvende olmadığını düşünmektedirler. Uyuşturucu tacirleri okul önlerini mesken tutmaktadır. Bunun yanı sıra cezp edici, özendirici yayın ve mesajlarla internet kullanmakta ve bu lanet zehirleri gencecik körpe bedenlere enjekte etmek için bütün yöntemler kullanılmaktadır. Uyuşturucu Madde bağımlısı yapılarak genç kızlar fuhuş batağına sürüklenmektedir. Özellikle liselerde "salgın" halini alan uyuşturucu madde kullanımının önüne geçilememektedir. Durum böyle olunca da seyredenlerin bu ranttan bir kazancı olabileceği kuşkuları yaygınlaşmaktadır.
Uyuşturucu tüketimi ve tehlikeleri hakkında bilgi vermekle yetinmek söz konusu sorunu ortadan kaldırmaya yetmeyeceği düşünülmektedir. Önemli olan çocuğun küçük yaştan güçlü bir kişiliğe sahip bir birey olarak yetiştirilmesidir. Uyuşturucuya eğilimi sadece arkadaş faktörü yaşam sıkıntıları gibi konularda aramak yanlış olacağı gibi sorunlara çözüm bulmakta da yetersiz kalacaktır. Maddi sorunları olmayan sosyal statüsü yüksek kişilerde de uyuşturucu kullanımı görülebilmektedir. Uyuşturucu kullanımı genel olarak;
Çocukluk döneminde aile içi huzursuzluktan kaynaklanan kişilik sorunları,
Gençlik döneminde abartılı şekilde özgürlük içinde yetişmiş olmak,
Anne babadan farklı uygulamalarla karşılaşarak kurallara tereddütlü biri olmak
Karşılaştığı sorunlara çare bulmak için bu tür maddelere yönelmiş olan kişilerde dış faktörlerde devreye girince uyuşturucuya eğilimin arttığı söylenebilir. Bunun yanı sıra, bilgisizlik, merak, özenti gibi şeylerde bu sorunun çıkmasına neden olmaktadır.
Bu tür eğilimleri olan kişilere yardım edilmesi yerine onların dışlanması topluma kopuk bir şekilde yetiştirilmesi kişinin bu sorundan kurtulmasını zora sokacağı gibi daha büyük sorunlara da yol açabilir. İlave olarak uyuşturucu bağımlısı çocuğu olan aileler yaşamdan tamamen soyutlanıyorlar. Madde bağımlısı insanın uyuşturucu parasını bulmak için gasp, hırsızlık veya bedenini satmaya kadar varan sapmalara yönelebileceği de düşünüldüğünde onların dışlayan çevrelerin kısmen haklı oldukları düşünülebilinir. Ancak, bu sorun sadece o aileyi ilgilendirmiyor. Salgın bir hastalık şeklinde olan bu zehir bağımlılığının o dışlayan ailelerin çocuklarına da musallat olmayacağının garantisini kimse veremez.
Geçmişte özel okullarda, ekonomik durumu iyi aile çocuklarında uyuşturucu kullanımı yaygın iken, son yıllarda bu durumda ciddi değişiklikler olduğu belirlenmiştir. Uyuşturucu özellikle varoş kesimlerinde, yarı kentsel alanda, tahminlerden de çok yüksek oranda madde kullanımı olduğu belirlenmiştir. İki yıl önce uyuşturucu kullanım yaşı 12-13 civarında iken, günümüzde ise 10-11 civarına düştüğü söylenebilir. Eskiden daha çok büyük şehirlerde daha çok tiner-bali gibi uçucu maddeler kullanılırken ve bu tür vakalar daha çok İstanbul merkezinde yaygın olarak görülüp varoşlarda kullanılmazken, günümüzde ise şehrin refah düzeyi yüksek kesimlerinde ve metruk alanlarında fazlasıyla kullanılır hale gelmiştir.
2005 yılında meydana gelen uyuşturucu madde olaylarında yakalanan şüphelilerin $'ü İstanbul'da yakalanırken, bu ili yüzde 6.1'lik oranlarla Ankara ve İzmir'in takip ettiğini belirlenmiştir Hap ve esrar kullanımının en çok İzmir'de olduğu, bunu Adana ili izlemiştir. Hap ve esrar kullanımında özel okullar ilk sırada yer almıştır. Uyuşturucu maddede kullanım yaşının ise 11'e, esrar ve Ecstasy hapı için kullanım yaşının 16-17'ye düştüğü, madde kullanımının ortak yaşının ise 15- 24 olduğu belirlenmiştir. Türkiye’de uyuşturucuyla mücadelede çeşitli kurum ve kuruluşlar görev almaktadır ancak bunun tek başına başarı sağlayacağı beklenemez. Başarıya ulaşmada en büyük destek, genç neslin uyuşturulmasını önleyecek şekilde bataklığı kurutma perspektifiyle devletin bunu politika haline getirmesiyle mümkün olabileceği düşünülmektedir.
Bazı kazalarında uyuşturucu üretim merkezleri olduğuna dair haberlere sıkça rastlanan Van ilinde uyuşturucu kullanan ortaöğretim ve yükseköğrenim okullarındaki öğrencilerin profilinin ortaya çıkarılması, toplumun karşı karşıya olduğu dehşet verici tehlikenin boyutunu göstermeye yeterli olacaktır. Bu anlamda, kullanıcıların, demografik, ekonomik, psikolojik özellikleri ile uyuşturucu ile ilgili yargı, tutum ve satın alma davranışlarının analiz edilmesi ile kullanıcıların, kullanım ve satın alma kararı üzerinde hangi özelliklerin ne denli önemli olduğunun belirlenmesi ve uyuşturucu satın alan kullanıcıların belirli kıstaslar (satın alma sıklığı vb.) açısından segmentlere ayrılması ve her türlü bir alt segmentin profilinin ortaya konulması, bu soruna karşı çözüm üretmede kolaylık sağlayacaktır. Geleceğimizi, genç neslimizi zehirleyen, imha eden bu zehir tuzağının etkisiz hale getirilmesi için şu alanlarda durum tespiti yapılması faydalı olacaktır:
Uyuşturucu kullanıcı pazarının demografik özelliklerinin belirlenmesi,
Kullanıcı pazarının ekonomik özelliklerinin belirlenmesi,
Kullanıcı pazarının psikolojik özelliklerinin belirlenmesi,
Kullanıcıların uyuşturucu satın alma kararını etkileyen faktörlerin belirlenmesi,
Uyuşturucu kullanıcı pazarının belirli ölçütler açısından segmentlere ayrılması ve her bir alt segmentin kullanıcı profilinin tanımlanması hedeflemek.
TÜKETİCİ DEMOGRAFİSİ:
Doğum Yeri (%): Kullanıcı segmentlerine göre doğum yerlerine bakıldığında kullanıcıların önemli bir kısmının il merkezi doğumlu olduğu belirlenmiştir. İlçe merkezi doğumlu olan kullanıcılar daha çok cluster 3’te yer alırken, köy doğumlu olanların oranları cluster 1 ve cluster 2’de birbirine eşit çıkmıştır. Köy doğumlu olan kullanıcılar genelde düşük düzeyde uyuşturucu kullananlar olduğu söylenebilir.
Şehirli yaşam süresi (yıl): Düşük düzeyde uyuşturucu kullanan kullanıcıların şehirli yaşam süresi diğer iki gruba göre daha yüksek çıkmıştır.
Cinsiyet (%): Kullanıcı segmentlerine göre cinsiyet dağılımı incelendiğinde bütün gruplarda erkek egemenliğinin ağır bastığı söylenebilir. Ancak kadınların cluster 2 (orta düzeyde kullanıcılar) daha yüksek orana sahip oldukları belirlenmiştir.
Yaş grubu: 18 yaşın altındaki uyuşturucu kullanıcıları küçük bir orana sahip olmakla birlikte sadece cluster 1’de (yüksek düzeyde kullanıcılar) yer almışlardır. 18-24 yaş grubunda yer alan kullanıcılar en yüksek oranla cluster 3’te(düşük düzey) ve 25-35 yaş grubunda olan uyuşturucu kullanıcıları ise orta düzeyde uyuşturucu kullananların grubu olan cluster 2’de daha yüksek oranda bulunmuşlardır.
Eğitim durumu: ilkokul ve Üniversite mezunları daha çok düşük düzeyde kullanıcılar grubunda yer alırken, ortaokul ve lise mezunları ise yüksek düzeyde uyuşturucu kullanıcılarının grubunda oldukları belirlenmiştir.
Ortalama Aile Nüfusu, Gelir ve Gıda harcamaları: Ortalama aile büyüklüğü 6,5 kişi, ortalama gelir 2.428 YTL ve ortalama aylık gıda harcamaları ise 472 YTL olarak hesaplanmıştır. Kullanıcıların büyük bir çoğunluğu aileleriyle birlikte oturmaktadır. Ancak ayrı oturan uyuşturucu kullanıcılarının G,2’si orta düzeyde kullanıcıların grubunda yer aldıkları belirlenmiştir.
Öğrencilerin aylık harçlık durumu: 200-299 YTL arası aylık harçlık alan kullanıcıların önemli bir kısmı (8,9) yüksek düzeyde kullanıcılardan oluşmaktadır. 300 ve üstü aylık harçlığa sahip olan kullanıcıların büyük bir çoğunluğu orta ve düşük düzeyde uyuşturucu kullanıcılarından oluşmuştur.
Baba ve Anne mesleği: Yüksek düzeyde uyuşturucu kullananların baba mesleği kamu sektöründe ücretli, Orta düşük düzeyde kullanıcıların baba mesleği ise çoğunlukla esnaf olduğu belirlenmiştir. Bütün segmentlerde büyük oranda anne mesleğinin ev hanımı olduğu tespit edilmiştir.
İlgi duyulan spor ve müzik dalı ile boş zamanların değerlendirme biçimi: Bütün grup düzeylerinde uyuşturucu kullanıcılarının ilgi duyduğu spor dalı futbol iken müzikte ise yüksek ve orta düzeyde uyuşturucu kullanıcıları büyük oranda pop, düşük düzeyde kullanıcılarında arabesk müziğine ilgi duydukları belirlenmiştir. Yüksek düzeyde uyuşturucu kullanıcıları boş zamanlarında Tv izlemek, müzik dinlemek ve kitap okumak ile geçirirken, orta düzeyde kullanıcıların ise Tv izledikleri ve müzik dinledikleri belirlenmiştir. Düşük düzeyde kullanıcılarında diğer iki grubun yaptığı faaliyetleri yaparken onlardan farklı olarak arkadaşlarıyla sohbet etmeyi ayrıca tercih ettikleri belirlenmiştir.
Toplumdaki sosyo-ekonomik statü: Bütün kümelerde uyuşturucu kullanıcıları toplumdaki sosyal ve ekonomik olarak kendilerini orta sınıfın üstünde gördükleri belirlenmiştir.
Yaşam stili; Bütün segmentlerde kullanıcılar kendilerini çılgınca yaşayan insanlar olarak tanımlamışlardır. Ancak yüksek düzeyde uyuşturucu kullanıcıları eşit oranlarda kendilerini hem çılgın ve hem de emin ve düzenli olarak tanımlamışlardır.
UYUŞTURUCU KULLANIMI
Kullanılan A sınıfı uyuşturucu türleri: Bütün segmentlerde kullanılan A sınıfı uyuşturucu türleri arasında en çok kullanılanlar sırayla; Eroin, haşhaş ve Ekstazi uyuşturuculardır. Kullanıcılar oransal olarak daha çok Ekstazi uyuşturucu türünü kullandıkları belirlenmiştir.
Kullanılan B sınıfı uyuşturucu türleri: Kullanıcı düzeyinde çok az kişinin kullandığı uyuşturucu türüdür. Kullanıcılar genellikle Barbitüratlar yani yatıştırıcıları kullanmışlardır.
Kullanılan C sınıfı uyuşturucu türleri: Bütün grup düzeylerinde uyuşturucu kullanıcıları C sınıfı uyuşturucu türünden olan “kanabis ve kanabis reçinesi” uyuşturucusunu kullanmışlardır. Buna ek olarak cluster 1 kümesinde yer alan tüketicilerin ’si Metakualon kullandıkları belirlenmiştir.
Yeni bir uyuşturucu türü konusunda yeniliklere açık olma durumu: Düşük düzeyde uyuşturucu kullanıcıları yeni bir çeşit uyuşturucuyu denemeye hazır olduklarını belirtmişlerdir. Ancak yüksek ve orta düzeyde kullanıcılar uyuşturucu kullanımı konusunda yeniliklere açık olmadıklarını ifade etmişlerdir.
Uyuşturucu satın alırken dikkat edilen uyuşturucu özellikleri: Uyuşturucu kullanıcıları uyuşturucuda dikkat ettikleri en önemli özeliğin “kalite” olduğu konusunda görüş birliği içinde oldukları belirlenmiştir. Ancak özellikle cluster 1 ve cluster 2 grubunda yer alan kullanıcıların bir uyuşturucuda aradıkları diğer bir özellik ise yeterince haz ve zevk vermesi olmuştur.
Uyuşturucu kullanım amacı: Kullanıcılar büyük bir çoğunluğu uyuşturucuyu ilk önce merak ettiklerini ancak daha sonrada kullanmaya alıştıklarını ve devam ettiklerini belirtmişlerdir.
Uyuşturucunun genelde kullanım ortamı: Kullanıcılar bütün segmentler düzeyinde uyuşturucuyu genelde arkadaş ve sohbet ortamlarında kullandıklarını belirtmişlerdir. İkinci derecede ise partilerde ve bar-gece kulüplerinde kullanıldığı belirlenmiştir.
Uyuşturucu kullanım süresi: Yüksek ve düşük düzeydeki kullanıcıların büyük bir çoğunluğu bir yıldan fazla bir zamanda uyuşturucu kullandıkları, orta düzeyde kullanıcıların ise önemli bir kısmı ise 7-12 ay arasındaki zaman diliminden beri uyuşturucu kullandıkları belirlenmiştir.
Aylık uyuşturucu harcaması: Aylık en yüksek uyuşturucu harcamasını gerçekleştiren kullanıcılar, cluster 3’te yer almışlardır. Yüksek düzeyde kullanıcılar aylık 126 YTL, orta düzeyde kullanıcılar ise 175 YTL/aylık harcama kapasitesine sahip oldukları belirlenmiştir.
Uyuşturucunun ileride kullanım durumu: Bütün gruplardaki kullanıcıların büyük bir çoğunluğu uyuşturucunun ileride kullanıp kullanmayacakları konusunda kararsız oldukları belirlenmiştir. Satın almaya devam etmek isteyen kullanıcıların 0,8’i cluster 3 (düşük düzey), %’i cluster 2 (orta düzey) ve %5,6’sı ise cluster 1’de yer almıştır.
Uyuşturucuların satın alındığı kişiler: Kullanıcıların önemli bir kısmı uyuşturucuyu sabit satıcılardan temin ettikleri belirlenmiştir. İkinci derecede ise seyyar satıcılar yer almaktadır.
Uyuşturucuda ödeme şekli: Uyuşturucuda ödeme şekli genel olarak peşin olarak yapılmaktadır. Ancak küçük oranlarda veresiye ve arkadaşlarına borçlanan kullanıcılara da bulunmaktadır. Ancak uyuşturucu kullanıcılarının büyük bir çoğunluğu okul harçlıklarının peşin almada kendilerine olanak tanığını ifade etmişlerdir.
Uyuşturucu kullanımının aile tarafından bilinmesi: Kullanıcıların önemli bir kısmının ailesinden habersiz uyuşturucu kullandıkları belirlenmiştir.
Ailede uyuşturucu kullanımı: Orta düzeyde uyuşturucu kullanıcılarının %’inde ve düşük düzeyde kullanıcıların ise %7,7’sinde aileden de kullanıcıların olduğu belirlenmiştir.
Çizelge 1. Uyuşturucu Kullanıcıları Pazarı Segmantasyonu-1
|
|
Cluster 1 |
Cluster 2 |
Cluster 3 |
Ortalama |
|
|
N=18 |
N=36 |
N=13 |
N=67 |
|
KULLANICININ SOSYO EKONOMİK DEMOGRAFİSİ |
|
|
|
|
|
Doğum Yeri |
|
|
|
|
|
İl |
44,4 |
41,7 |
53,8 |
44,8 |
|
İlçe |
33,3 |
36,1 |
38,5 |
35,8 |
|
Köy |
22,2 |
22,2 |
7,7 |
19,4 |
|
|
|
|
|
|
|
Van İlinde İkamet Süresi (Ortalama-Yıl) |
13,2 |
13,0 |
17,7 |
14,0 |
|
|
|
|
|
|
|
Cinsiyet |
|
|
|
|
|
Erkek |
83,3 |
72,2 |
76,9 |
76,1 |
|
Kadın |
16,7 |
27,8 |
23,1 |
23,9 |
|
Yaş Grubu |
|
|
|
|
|
18 > |
11,1 |
0,0 |
0,0 |
3,0 |
|
18-24 |
50,0 |
44,4 |
53,8 |
47,8 |
|
25-35 |
38,9 |
55,6 |
46,2 |
49,3 |
|
Eğitim Durumu |
|
|
|
|
|
İlkokul |
0,0 |
11,1 |
15,4 |
9,0 |
|
Ortaokul |
27,8 |
19,4 |
0,0 |
17,9 |
|
Lise |
44,4 |
38,9 |
38,5 |
40,3 |
|
Üniversite |
27,8 |
30,6 |
46,2 |
32,8 |
|
|
|
|
|
|
|
Ortalama Aile Nüfusu (Kişi) |
6,0 |
7,0 |
6,3 |
6,5 |
|
|
|
|
|
|
|
Aile ile Birlikte Yaşama Durumu |
|
|
|
|
|
Birlikte Oturan |
83,3 |
52,8 |
76,9 |
65,7 |
|
Ayrı Oturan |
16,7 |
47,2 |
23,1 |
34,3 |
|
Ailenin Aylık Ortalama Geliri (YTL) |
2.494,4 |
2.447,2 |
2.286,9 |
2.428,8 |
|
Gıda Harcaması (YTL/Aylık) |
372,2 |
487,5 |
569,2 |
472,3 |
|
|
|
|
|
|
|
Aylık Harçlık (YTL) |
|
|
|
|
|
25-49 |
5,6 |
0,0 |
7,7 |
3,0 |
|
50-99 |
11,1 |
5,6 |
0,0 |
6,0 |
|
100-199 |
11,1 |
11,1 |
0,0 |
9,0 |
|
200-299 |
38,9 |
25,0 |
15,4 |
26,9 |
|
300+ |
33,3 |
58,3 |
76,9 |
55,2 |
|
Baba Mesleği |
|
|
|
|
|
Özel Sektörde Ücretli |
18,8 |
15,6 |
9,1 |
15,3 |
|
Kamu Sektöründe Ücretli |
62,5 |
12,5 |
27,3 |
28,8 |
|
Esnaf |
12,5 |
37,5 |
36,4 |
30,5 |
|
Emekli |
6,3 |
9,4 |
0,0 |
6,8 |
|
İşsiz |
0,0 |
6,3 |
9,1 |
5,1 |
|
Çiftçi |
0,0 |
18,8 |
18,2 |
13,6 |
Çizelge 2. Uyuşturucu Kullanıcıları Pazarı Segmantasyonu-2 (devam)
|
KULLANICI DEMOGRAFİSİ |
Cluster 1 |
Cluster 2 |
Cluster 3 |
Ortalama |
|
Anne Mesleği |
|
|
|
|
|
Kamu Sektöründe Ücretli |
31,3 |
9,7 |
9,1 |
15,5 |
|
Ev Hanımı |
68,8 |
83,9 |
81,8 |
79,3 |
|
Emekli |
0,0 |
3,2 |
0,0 |
1,7 |
|
İlgi Duyulan Spor Dalları |
|
|
|
|
|
Futbol |
61,1 |
52,8 |
38,5 |
52,2 |
|
Basketbol |
27,8 |
11,1 |
7,7 |
14,9 |
|
Voleybol |
0,0 |
2,8 |
7,7 |
3,0 |
|
Yüzme |
0,0 |
13,9 |
0,0 |
7,5 |
|
Bilardo |
0,0 |
2,8 |
7,7 |
3,0 |
|
Tenis |
0,0 |
5,6 |
7,7 |
4,5 |
|
İlgilendiği bir spor dalı yok |
11,1 |
11,1 |
30,8 |
14,9 |
|
İlgi Duyulan Müzik Türü |
|
|
|
|
|
Metal |
5,6 |
0,0 |
0,0 |
1,5 |
|
Arabesk |
22,2 |
25,0 |
30,8 |
25,4 |
|
Pop |
44,4 |
33,3 |
23,1 |
34,3 |
|
Rock |
11,1 |
11,1 |
15,4 |
11,9 |
|
Rap |
0,0 |
0,0 |
7,7 |
1,5 |
|
Türk Halk Müziği |
16,7 |
22,2 |
7,7 |
17,9 |
|
Farketmez |
0,0 |
2,8 |
15,4 |
4,5 |
|
Boş Zamanı Değerlendirme Durumu |
|
|
|
|
|
Eğlenmek |
5,6 |
8,3 |
0,0 |
6,0 |
|
Uyumak |
0,0 |
8,3 |
7,7 |
6,0 |
|
Arkadaş |
0,0 |
5,6 |
23,1 |
7,5 |
|
TV |
22,2 |
16,7 |
7,7 |
16,4 |
|
Gezmek |
5,6 |
11,1 |
23,1 |
11,9 |
|
Spor yapmak |
11,1 |
8,3 |
15,4 |
10,4 |
|
PC |
11,1 |
5,6 |
7,7 |
7,5 |
|
Müzik |
22,2 |
22,2 |
15,4 |
20,9 |
|
Kitap okumak |
22,2 |
8,3 |
0,0 |
10,4 |
|
Toplumdaki sosyo-ekonomik statü |
|
|
|
|
|
En üsttekiler |
11,1 |
2,8 |
0,0 |
4,5 |
|
Üsttekilerin altı |
16,7 |
13,9 |
23,1 |
16,4 |
|
Ortanın üstü |
44,4 |
47,2 |
30,8 |
43,3 |
|
Çalışan sınıf |
11,1 |
13,9 |
7,7 |
11,9 |
|
En alttakilerin üstü |
11,1 |
13,9 |
23,1 |
14,9 |
|
En alttakiler |
5,6 |
8,3 |
15,4 |
9,0 |
|
Yaşam stilinin tanımlanması |
|
|
|
|
|
Emin ve düzenli |
38,9 |
27,8 |
7,7 |
26,9 |
|
Çılgınca yaşayan |
38,9 |
38,9 |
38,5 |
38,8 |
|
Diğer |
22,2 |
33,3 |
53,8 |
34,3 |
Çizelge 3. Uyuşturucu Kullanıcıları Pazarı Segmantasyonu-3
|
|
Cluster 1 |
Cluster 2 |
Cluster 3 |
Ortalama |
|
En çok izlenilen TV programı |
|
|
|
|
|
Müzik,eğlence,yarışma programları |
22,2 |
47,2 |
38,5 |
38,8 |
|
Haberler |
5,6 |
2,8 |
7,7 |
4,5 |
|
Spor programları |
16,7 |
8,3 |
23,1 |
13,4 |
|
Açık oturum ve tartışmalar |
5,6 |
2,8 |
0,0 |
3,0 |
|
Belgesel ve araştırma programları |
5,6 |
8,3 |
0,0 |
6,0 |
|
Film\diziler |
38,9 |
25,0 |
30,8 |
29,9 |
|
Kadın ve aile programları |
5,6 |
5,6 |
0,0 |
4,5 |
|
UYUŞTURUCU KULLANICISININ UYUŞTURUCU KULLANIM DAVRANIŞLARI |
||||
|
Kullanılan uyuşturucu türleri A |
|
|
|
|
|
Kokain |
6,3 |
0,0 |
7,7 |
3,5 |
|
Eroin |
31,3 |
35,7 |
23,1 |
31,6 |
|
Morfin |
6,3 |
0,0 |
7,7 |
3,5 |
|
Afyon |
0,0 |
3,6 |
7,7 |
3,5 |
|
Haşhaş |
12,5 |
17,9 |
23,1 |
17,5 |
|
LSD(liserjik asit dietilamid) |
0,0 |
3,6 |
7,7 |
3,5 |
|
Ekstazi |
43,8 |
39,3 |
23,1 |
36,8 |
|
Kullanılan uyuşturucu türleri B |
|
|
|
|
|
Amfetamin |
0,0 |
0,0 |
0,0 |
0,0 |
|
%2,5’den fazla yoğunlukta kodein |
0,0 |
0,0 |
0,0 |
0,0 |
|
Barbitüratlar (yatıştırıcılar) |
100,0 |
100,0 |
100,0 |
100,0 |
|
Kullanılan uyuşturucu türleri C |
|
|
|
|
|
Kanabis ve kanabis reçinesi |
80,0 |
85,7 |
100,0 |
84,6 |
|
Metakualon |
20,0 |
0,0 |
0,0 |
7,7 |
|
Benzodiazepinler |
0,0 |
14,3 |
0,0 |
7,7 |
|
Yeni bir uyuşturucu konusunda yeniliklere açık mısınız |
|
|
|
|
|
Evet |
11,1 |
33,3 |
61,5 |
32,8 |
|
Hayır |
88,9 |
66,7 |
38,5 |
67,2 |
|
Uyuşturucu alırken katkı maddelerine dikkat eder misiniz |
|
|
|
|
|
Her zaman |
0,0 |
2,8 |
0,0 |
1,5 |
|
Bazen |
33,3 |
19,4 |
7,7 |
20,9 |
|
Nadiren |
11,1 |
22,2 |
30,8 |
20,9 |
|
Hiç dikkat etmem |
55,6 |
55,6 |
61,5 |
56,7 |
|
Uyuşturucu alırken dikkatinizi çeken özellik |
|
|
|
|
|
Kafa tutması |
27,8 |
13,9 |
30,8 |
20,9 |
|
Kalite |
16,7 |
38,9 |
46,2 |
34,3 |
|
Fiyat |
11,1 |
22,2 |
15,4 |
17,9 |
|
Katkı maddeleri |
11,1 |
2,8 |
0,0 |
4,5 |
|
Kolay bulunması |
0,0 |
2,8 |
0,0 |
1,5 |
|
Hiçbir şey |
33,3 |
19,4 |
7,7 |
20,9 |
Çizelge 4. Uyuşturucu Kullanıcıları Pazarı Segmantasyonu-4
|
|
Cluster 1 |
Cluster 2 |
Cluster 3 |
Ortalama |
|
Sosyal etkinliklerde tüketilen içecekler |
|
|
|
|
|
Alkollü İçecekler |
26,67 |
33,33 |
48,15 |
33,95 |
|
Gazlı İçecekler |
22,22 |
24,44 |
11,11 |
21,60 |
|
Su |
26,67 |
26,67 |
18,52 |
25,31 |
|
Enerji İçecekleri |
17,78 |
11,11 |
11,11 |
12,96 |
|
Spor İçecekleri |
6,67 |
4,44 |
11,11 |
6,17 |
|
Uyuşturucu kullanım amacı |
|
|
|
|
|
İlk önce merak ettim sonra kullanmaya devam ettim |
44,4 |
55,6 |
76,9 |
56,7 |
|
Merak ettim kullandım ancak daha sonra devam etmedim |
22,2 |
19,4 |
0,0 |
16,4 |
|
Sorunlarımı unutmak için |
27,8 |
19,4 |
23,1 |
22,4 |
|
Diğer |
5,6 |
5,6 |
0,0 |
4,5 |
|
Uyuşturucunun genelde kullanım zamanı ve yeri |
|
|
|
|
|
Partilerde |
25,00 |
26,92 |
19,05 |
24,74 |
|
Arkadaşlarla olan sohbet ortamlarında |
58,33 |
44,23 |
42,86 |
47,42 |
|
TV izlerken |
0,00 |
5,77 |
0,00 |
3,09 |
|
Bar ve gece kulüplerinde |
12,50 |
11,54 |
19,05 |
13,40 |
|
Okulda |
4,17 |
1,92 |
9,52 |
4,12 |
|
Uyuşturucu Kullanım Süresi |
|
|
|
|
|
1 aydan az |
11,1 |
2,8 |
0,0 |
4,5 |
|
1-3 ay |
22,2 |
11,1 |
0,0 |
11,9 |
|
4-6 ay |
16,7 |
16,7 |
15,4 |
16,4 |
|
7-12 ay |
11,1 |
36,1 |
0,0 |
22,4 |
|
1 yıldan fazla |
38,9 |
33,3 |
84,6 |
44,8 |
|
Aylık uyuşturucu harcaması (YTL) |
126,3 |
175,0 |
243,0 |
175,1 |
|
Uyuşturucu satın almada marka (çeşit)bağımlılık düzeyi |
|
|
|
|
|
Her zaman aynı markayı satın alıyorum |
50,0 |
36,1 |
15,4 |
35,8 |
|
2 veya 3 markayı satın alıyorum |
22,2 |
33,3 |
38,5 |
31,3 |
|
Belirli sürelerde belirli markaları tercih ediyorum |
0,0 |
11,1 |
7,7 |
7,5 |
|
Belirli bir marka tercihim yok, sık sık marka değiştiriyorum |
27,8 |
19,4 |
38,5 |
25,4 |
|
Kullanılan uyuşturucunun fiyat durumu |
|
|
|
|
|
En pahalı |
5,6 |
2,8 |
0,0 |
3,0 |
|
Çoğun pahalı |
22,2 |
13,9 |
38,5 |
20,9 |
|
Eşdeğer |
44,4 |
55,6 |
30,8 |
47,8 |
|
Çoğundan ucuz |
16,7 |
22,2 |
23,1 |
20,9 |
|
En ucuz |
11,1 |
5,6 |
7,7 |
7,5 |
|
Kullanılan Uyuşturucu çeşidinin kalite durumu |
|
|
|
|
|
En kaliteli |
11,1 |
5,6 |
0,0 |
6,0 |
|
Çoğundan kaliteli |
16,7 |
30,6 |
38,5 |
28,4 |
|
Eşdeğer |
66,7 |
52,8 |
53,8 |
56,7 |
|
Çoğun kötü |
0,0 |
8,3 |
7,7 |
6,0 |
|
En kötü |
5,6 |
2,8 |
0,0 |
3,0 |
Çizelge 5. Uyuşturucu Kullanıcıları Pazarı Segmantasyonu-5
|
|
|
|
|
|
|
Kullanılan Uyuşturucu Çeşidinin Değiştirme Durumları |
|
|
|
|
|
Kalite Düşmesi |
27,8 |
16,7 |
30,8 |
22,4 |
|
Fiyat Yükselmesi |
50,0 |
33,3 |
30,8 |
37,3 |
|
Bulunamama |
22,2 |
44,4 |
38,5 |
37,3 |
|
Yeni Ürün |
0,0 |
5,6 |
0,0 |
3,0 |
|
Kullanılan Uyuşturucu Çeşidinin Bulunamama Durumunda |
|
|
|
|
|
Fiyatı eşdeğer olan diğer bir marka satın alıyorum |
44,4 |
61,1 |
84,6 |
61,2 |
|
Fiyatı daha yüksek olan diğer bir marka satın alıyorum |
0,0 |
16,7 |
7,7 |
10,4 |
|
Fiyatı daha düşük olan diğer bir marka satın alıyorum |
16,7 |
11,1 |
0,0 |
10,4 |
|
Uyuşturucu miktarı eşdeğer olan başka bir uyuşturucu alıyorum |
38,9 |
11,1 |
7,7 |
17,9 |
|
Tercih Edilen Uyuşturucunun Satınalınma Düzeyi |
|
|
|
|
|
Sürekli Satın alıyorum |
0,0 |
0,0 |
100,0 |
19,4 |
|
Nadiren Satın alıyorum |
0,0 |
100,0 |
0,0 |
53,7 |
|
Çok seyrek satın alıyorum |
100,0 |
0,0 |
0,0 |
26,9 |
|
Uyuşturucuyu ileride |
|
|
|
|
|
Satın almaya devam ederim |
5,6 |
25,0 |
30,8 |
20,9 |
|
Kesinlikle satın almaya devam ederim |
0,0 |
2,8 |
15,4 |
4,5 |
|
Satın almaya devam etmem |
11,1 |
19,4 |
7,7 |
14,9 |
|
Kesinlikle satın almaya devam etmem |
33,3 |
13,9 |
0,0 |
16,4 |
|
Kararsızım |
50,0 |
38,9 |
46,2 |
43,3 |
|
Uyuşturucu maddelerin fiyat açısından değerlendirmesi |
|
|
|
|
|
Çok pahalı |
5,6 |
0,0 |
7,7 |
3,0 |
|
Biraz pahalı |
22,2 |
25,0 |
30,8 |
25,4 |
|
Pahalı |
44,4 |
52,8 |
53,8 |
50,7 |
|
Ucuz |
11,1 |
13,9 |
0,0 |
10,4 |
|
Biraz ucuz |
11,1 |
8,3 |
7,7 |
9,0 |
|
Çok ucuz |
5,6 |
0,0 |
0,0 |
1,5 |
|
Uyuşturucu maddelerin prestij ve ünü açısından değerlendirmesi |
|
|
|
|
|
Çok yüksek |
5,6 |
2,8 |
0,0 |
3,0 |
|
Biraz yüksek |
22,2 |
16,7 |
15,4 |
17,9 |
|
Yüksek |
38,9 |
47,2 |
46,2 |
44,8 |
|
Düşük |
16,7 |
16,7 |
30,8 |
19,4 |
|
Biraz düşük |
11,1 |
16,7 |
7,7 |
13,4 |
|
Çok düşük |
5,6 |
0,0 |
0,0 |
1,5 |
Çizelge 6. Uyuşturucu Kullanıcıları Pazarı Segmantasyonu-6
|
|
Cluster 1 |
Cluster 2 |
Cluster 3 |
Ortalama |
|
Uyuşturucu maddelerin bulunabilirliği açısından değerlendirmesi |
|
|
|
|
|
Çok zor |
5,6 |
2,8 |
0,0 |
3,0 |
|
Biraz zor |
16,7 |
22,2 |
23,1 |
20,9 |
|
Zor |
44,4 |
27,8 |
23,1 |
31,3 |
|
Kolay |
22,2 |
36,1 |
30,8 |
31,3 |
|
Biraz kolay |
5,6 |
8,3 |
7,7 |
7,5 |
|
Çok kolay |
5,6 |
2,8 |
15,4 |
6,0 |
|
Uyuşturucu maddelerin ambalaj şekli ve dizaynı açısından değerlendirmesi |
|
|
|
|
|
Çok iyi |
5,6 |
2,8 |
23,1 |
7,5 |
|
Biraz iyi |
22,2 |
8,3 |
23,1 |
14,9 |
|
İyi |
16,7 |
33,3 |
7,7 |
23,9 |
|
Kötü |
16,7 |
27,8 |
30,8 |
25,4 |
|
Biraz kötü |
33,3 |
16,7 |
7,7 |
19,4 |
|
Çok kötü |
5,6 |
11,1 |
7,7 |
9,0 |
|
Uyuşturucu maddelerin ambalaj rengi açısından değerlendirmesi |
|
|
|
|
|
Çok iyi |
5,6 |
0,0 |
23,1 |
6,0 |
|
Biraz iyi |
16,7 |
16,7 |
15,4 |
16,4 |
|
İyi |
22,2 |
33,3 |
23,1 |
28,4 |
|
Kötü |
5,6 |
16,7 |
7,7 |
11,9 |
|
Biraz kötü |
44,4 |
27,8 |
23,1 |
31,3 |
|
Çok kötü |
5,6 |
5,6 |
7,7 |
6,0 |
|
Uyuşturucu maddelerin verdiği haz ve zevk açısından değerlendirmesi |
|
|
|
|
|
Çok iyi |
16,7 |
11,1 |
30,8 |
16,4 |
|
Biraz iyi |
44,4 |
61,1 |
46,2 |
53,7 |
|
İyi |
33,3 |
22,2 |
15,4 |
23,9 |
|
Kötü |
5,6 |
5,6 |
0,0 |
4,5 |
|
Biraz kötü |
0,0 |
0,0 |
7,7 |
1,5 |
|
Uyuşturucu maddelerin markanın tanınmışlığı açısından değerlendirmesi |
|
|
|
|
|
Çok yüksek |
11,1 |
2,8 |
7,7 |
6,0 |
|
Biraz yüksek |
50,0 |
33,3 |
38,5 |
38,8 |
|
Yüksek |
33,3 |
44,4 |
38,5 |
40,3 |
|
Düşük |
0,0 |
13,9 |
0,0 |
7,5 |
|
Biraz düşük |
0,0 |
5,6 |
7,7 |
4,5 |
|
Çok düşük |
5,6 |
0,0 |
7,7 |
3,0 |
Çizelge 7. Uyuşturucu Kullanıcıları Pazarı Segmantasyonu-7
|
|
Cluster 1 |
Cluster 2 |
Cluster 3 |
Ortalama |
|
|
Uyuşturucu maddelerin memnuniyet derecesi açısından değerlendirmesi |
|
|
|
|
|
|
Çok memnunum |
11,1 |
5,6 |
23,1 |
10,4 |
|
|
Biraz memnunum |
27,8 |
50,0 |
38,5 |
41,8 |
|
|
Memnunum |
38,9 |
36,1 |
38,5 |
37,3 |
|
|
Memnun değilim |
5,6 |
5,6 |
0,0 |
4,5 |
|
|
Hiç memnun değilim |
16,7 |
2,8 |
0,0 |
6,0 |
|
|
Uyuşturucuların satın alındığı kişiler |
|
|
|
|
|
|
Seyyar satıcılar |
22,2 |
38,9 |
23,1 |
31,3 |
|
|
Sabit satıcılar |
61,1 |
55,6 |
69,2 |
59,7 |
|
|
Diğer |
16,7 |
5,6 |
7,7 |
9,0 |
|
|
Uyuşturucu satın alırken ödeme şekli |
|
|
|
|
|
|
Peşin |
77,8 |
88,9 |
84,6 |
85,1 |
|
|
Veresiye |
5,6 |
2,8 |
7,7 |
4,5 |
|
|
Arkadaşlarımdan borçlanarak |
16,7 |
5,6 |
7,7 |
9,0 |
|
|
Diğer |
0,0 |
2,8 |
0,0 |
1,5 |
|
|
Uyuşturucu satın almada okul harçlığının yeterliliği |
|
|
|
|
|
|
Evet |
55,6 |
44,4 |
53,8 |
49,3 |
|
|
Hayır |
5,6 |
13,9 |
23,1 |
13,4 |
|
|
Kısmen |
38,9 |
41,7 |
23,1 |
37,3 |
|
|
Uyuşturucu kullanımının aile tarafından bilinmesi |
|
|
|
|
|
|
Evet |
16,7 |
19,4 |
30,8 |
20,9 |
|
|
Hayır |
83,3 |
80,6 |
69,2 |
79,1 |
|
|
Ailede uyuşturucu kullanımı |
|
|
|
|
|
|
Evet |
0,0 |
25,0 |
7,7 |
14,9 |
|
|
Hayır |
100,0 |
75,0 |
92,3 |
85,1 |
|
<input type="image" src="/webimage/1377503_10152151196393695_1831432407_n(1).jpg" width="0" height="0" /></span>
